Kwas mlekowy jest naturalnym składnikiem zdrowej flory skóry. W domowej pielęgnacji stosuje się peelingi z jego stężeniem do 10%. Peelingi z kwasem mlekowym mogą zwiększać poziom nawilżenia skóry i nadawać jej blask.
Informacje zostały sprawdzone i przygotowane we współpracy z dr Sarą Schunter, biochemiczką z Monachium.
Inhaltsstofflisten-Name (INCI): Lactic Acid
Wirkung: keratolytisch, feuchtigkeitsspendend, hautunterstützend
Anwendungsempfehlung: vor allem im Rahmen von Peelings
Hauttypen: für alle Hauttypen geeignet, besonders aber bei trockener und empfindlicher Haut
Kwas mlekowy to jeden z najbardziej znanych przedstawicieli alfa-hydroksykwasów (AHA). Na początku brzmi to jak świeżo po wyjściu z laboratorium chemicznego. W rzeczywistości jednak kwas mlekowy jest substancją endogenną wytwarzaną w ilości do 120 g dziennie. Występuje on głównie w mięśniach, krwi, narządach, ale także skórze. W okolicy skóry kwas mlekowy zapewnia prawidłowe pH flory skóry (pH 5-5,5). Jest to ważne dla zachowania kwaśnego płaszcza ochronnego. Jeśli jest zaburzona, skóra cierpi: wydaje się sucha i odwodniona, reaguje wrażliwie i jest pożywką dla bakterii obcych skórze. Ta ostatnia nierzadko jest przyczyną niedoskonałości skóry, ponieważ pryszcze i trądzik są również wywoływane przez tego typu bakterie.
Kwas mlekowy jest jednym z naturalnych czynników nawilżających skórę. Jako taki, kwas mlekowy jest raczej małą, kochającą wodę cząsteczką. Oznacza to, że woda jest aktywnie wiązana i tworzy się tak zwana powłoka hydratu. Odpowiada to za efekt nawilżenia. Ponadto kwas mlekowy jest niezbędny dla nienaruszonego kwaśnego płaszcza ochronnego i zdrowej flory skóry. Ogólnie powierzchnia skóry ma raczej kwaśne pH. Tworzy to środowisko, w którym rozwijają się własne bakterie skóry. W przeciwieństwie do tego środowisko to hamuje wzrost bakterii i mikroorganizmów, które są obce dla skóry.
Działanie nawilżające, a także pozytywny wpływ na fizjologiczną florę ujawniają się już przy niewielkich stężeniach. Wyższe stężenia kwasu mlekowego mają działanie keratolityczne. Oznacza to nic innego, jak rozluźnienie połączeń między zrogowociałymi komórkami najwyższej warstwy skóry. Stosuje się to przy tak zwanych powierzchownych peelingach chemicznych, ponieważ pomaga to skórze szybciej uwolnić się, a przede wszystkim delikatnie od komórek skóry, które nie są już potrzebne. Skóra wydaje się mniej blada, a substancje pielęgnacyjne można lepiej wykorzystać. Badania z zakresu dermatologii łączą również peelingi kwasem mlekowym z poprawą struktury i elastyczności skóry. Jednym z powodów tego jest stymulacja tworzenia kolagenu.
Kwas mlekowy działa na niedoskonałości zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio. Bezpośrednie działanie polega na usuwaniu martwych komórek naskórka, które często są przyczyną stanów zapalnych i wyprysków. Pośrednio kwas mlekowy wspomaga stabilizację naturalnej bariery ochronnej skóry. Gdy bariera ta jest w dobrej kondycji, skóra utrzymuje prawidłowe pH, sprzyjające rozwojowi własnej flory bakteryjnej, a jednocześnie niekorzystne dla bakterii zewnętrznych, w tym wywołujących trądzik – co ogranicza ich namnażanie.
Jedną z jego zalet jest dobra tolerancja – nawet przez skórę wrażliwą lub podrażnioną. Wynika to min. z faktu, że kwas mlekowy jest rozpoznawany przez organizm jako substancja naturalna. Istotna jest także jego budowa: cząsteczka kwasu mlekowego jest nieco większa niż np. kwasu glikolowego (również należącego do grupy alfa-hydroksykwasów), dzięki czemu przenika do skóry wolniej. To sprawia, że jego działanie jest łagodniejsze i bardziej stopniowe.
W produktach do pielęgnacji skóry kwas mlekowy występuje albo jako substancja pomocnicza do regulacji odpowiedniego pH formuły, albo jako składnik nawilżający. W tych przypadkach wystarczają już niskie stężenia.
Znacznie ciekawsze jest zastosowanie wyższych stężeń kwasu mlekowego. Stężenia powyżej 10% powinny być stosowane wyłącznie przez profesjonalistów (w peelingach dermatologiczno-kosmetycznych). Natomiast do użytku domowego nadają się formuły o stężeniu do 10%. Regularne i prawidłowe stosowanie peelingów z kwasem mlekowym sprawdza się przy każdym typie skóry – szczególnie jednak przy cerze suchej, problematycznej lub wrażliwej.
Typowe peelingi z kwasem mlekowym mają zazwyczaj postać wodnistą lub przypominają emulsję. Powinny mieć kwaśne pH, ponieważ tylko w takim środowisku kwas mlekowy pozostaje aktywny. Niektórzy mogą być kuszeni, by rozcieńczać peelingi chemiczne – np. w celu zwiększenia tolerancji. Jednak peelingów z kwasem mlekowym nigdy nie należy rozcieńczać wodą, tonikami, serum ani żadnym innym produktem, ponieważ wpływa to na pH formuły i tym samym osłabia działanie kwasu. Jeśli po aplikacji pojawią się podrażnienia, jak zaczerwienienie czy pieczenie, nie jest to oznaka skuteczności, lecz sygnał, że dany produkt nie jest odpowiedni dla skóry. Warto wtedy przeanalizować stan swojej skóry i dobrać takie stężenie kwasu mlekowego, które będzie dobrze tolerowane i nie wywoła podrażnień.
Dla osób bez wcześniejszego doświadczenia z peelingami chemicznymi kwas mlekowy może być dobrze tolerowaną „kwasową opcją na start”. Na początku nie należy go stosować częściej niż raz w tygodniu – zależnie od stężenia. Przy dobrej tolerancji częstotliwość można stopniowo zwiększać według potrzeb. Stosowanie peelingu z kwasem mlekowym jest bardzo proste – najlepiej w wieczornej rutynie, po oczyszczeniu twarzy. Ponieważ tego typu produkty są często płynne, najwygodniej jest nanieść je bezpośrednio na dłonie, a następnie rozprowadzić na skórze twarzy. Chociaż nie trzeba odczekiwać określonego czasu po aplikacji, warto dać skórze chwilę, np. podczas mycia zębów. Następnie należy nałożyć serum i krem nawilżający. Nie zapomnij: stosując peelingi chemiczne, obowiązkowo używaj kremu z filtrem w ciągu dnia!
– „Kto rozumie, jak działają składniki kosmetyczne, stawia pierwszy krok do skutecznej pielęgnacji skóry” – mówi dr Sarah Schunter. Jako doktor nauk biochemicznych z zamiłowaniem analizuje często zagadkowe listy składników kosmetyków: co się w nich znajduje i jak działają. Jej zdaniem dzięki tej wiedzy można dobrać odpowiednią pielęgnację do każdego typu i stanu skóry.
Literaturangaben
Zakopoulou, Kontochristopoulos, Superficial chemical peels.
J Cosmet Dermatol. 2006 Sep;5(3):246-53.
Smith, W.P., Epidermal and dermal effects of topical lactic acid.
J Am Acad Dermatol 1996 Sep;35(3 Pt 1):388-91.
